w4r5
Fot. Archiwum prywatne Laury Czyż

Studentka Kolegium MSI laureatką konkursu „MŁODY BADACZ”

Pani Laura Czyż, studentka Filologii Polskiej oraz Stosunków Międzynarodowych w Kolegium Międzydziedzinowych Studiów Indywidualnych Uniwersytetu Wrocławskiego uzyskała grant w konkursie ,,Młody Badacz” na realizację projektu w zagranicznej instytucji naukowo-badawczej.

wer
Lund University Library_alvin-record:154443 (alvin) [data dostępu: 16.03.2026]

Do Ptaków

Ptaki przelotne, ptaki wędrowne
Czemu wy tędy latacie?
Czy pośród wolnych Niebios Przestworzy
Już innej drogi nie macie?
Czy Wam nie ciążą nasze spojrzenia?
Pełne żałości, tęsknoty
Jakie wieszamy u Waszych skrzydeł
I gonim Wasze loty.
Ach omijajcie z dala te druty!
Nie tędy Wasza droga
To lager,
Ziemia przeklęta przez ludzi
I zapomniana przez Boga
.

Wiersz o warunkach życia w obozie koncentracyjnym Ravensbrück. Prawdopodobnie napisany przez Marię/Marję Rutkowską

INSTYTUCJA NAUKOWO-BADAWCZA
Latem 2026 roku, Pani Laura Czyż odbędzie praktykę w Narodowym Miejscu Przestrogi i Pamięci – Mahn‑ und Gedenkstätte Ravensbrück administrowanym i prowadzonym przez Fundację Brandenburskie Miejsca Pamięci –Stiftung Brandenburgische Gedenkstätten.

METODOLOGIA

Badania zostaną przeprowadzone w bliskim kontakcie z materialnymi śladami pozostawionymi przez więźniarki — listami, dokumentami, przedmiotami osobistymi, które przetrwały jako kruche nośniki doświadczenia obozowego, ślady jednostkowych biografii i przejmujący przykład praktykowania pamięci w warunkach skrajnego niedostatku i przemocy.

Równolegle analizowane będą relacje kobiet odnoszące się do doświadczeń poprzedzających ewakuację obozu w Ravensbrück w 1945 roku oraz po jego opuszczeniu, kiedy część więźniarek została ocalona dzięki szwedzko-duńskiej ekspedycji ratunkowej o nazwie „White Buses”.

wrt67
Rysunek ołówkiem przedstawiający dwie kobiety wykonany przez Jadwigę Simon-Pietkiewicz w obozie koncentracyjnym Ravensbrück. Datowany na 8 sierpnia 1944 roku. Źródło: Lund University Library_alvin-record:111264 (alvin)

WSPÓŁPRACA Z TUTOREM

Pani Laura Czyż koncentruje się w swoich badaniach na kobiecym doświadczeniu wojny. Pracę magisterską przygotowuje pod opieką tutora i promotora – prof. dra hab. Piotra Chruszczewskiego.

REZULTAT

Efektem przeprowadzonych badań będzie publikacja naukowa, której wydanie planowane jest na marzec 2027 roku.

ZESPÓŁ DOKUMENTACYJNY dra Zygmunta Łakocińskiego

Pani Laura Czyż analizuje relacje więźniarek z niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych, utrwalone w protokołach zeznań świadków spisanych w 1945 roku w Szwecji przez zespół dra Zygmunta Łakocińskiego.
Źródła te stanowią jedno z najwcześniejszych świadectw doświadczeń kobiet ocalałych z obozów.

Podczas II wojny światowej Dr Zygmunt Łakociński był lektorem języka polskiego w Uniwersytecie w Lund na południu Szwecji.
Pod koniec wojny do Malmö przybyła na leczenie grupa byłych więźniów obozów koncentracyjnych w ramach akcji tzw. białych autobusów. Dr Łakociński pomagał urzędnikom jako tłumacz.

wtuop78
Helena Bard-Nomberg. Źródło: Lund University Library_alvin-record:103105 (data dostępu: 16.03.2026).

Więc pędź, myśl moja, do polskiej Ojczyzny,
Pozdrów tam wszystkich, bom wierna ich sprawie,
A gdy zagoję ravensbrickie blizny
To lotem orła znów będę w Warszawie
.

Fela Oswit-Grzegorzewska [alvin-record:201102 (alvin) / data dostępu: 16.03.2026]

Zainteresowania badawcze Pani Laury Czyż obejmują studia nad kobiecym doświadczeniem konfliktów zbrojnych w innych regionach świata, zwłaszcza w krajach arabskich.

Realizacja projektu badawczego w Ravensbrück będzie istotnym etapem w rozwijaniu tych badań i pozwoli pogłębić wiedzę o świadectwach kobiet, które doświadczyły przemocy systemów totalitarnych i zdecydowały się o niej mówić.

GRATULACJE, Pani Lauro!

Jesteśmy dumni z Pani sukcesu i rozpoczęcia projektu i czekamy niecierpliwie na pierwsze wyniki i relacje.

wtre
Fot. Hanna Chładzińska

Zdigitalizowane zbiory Polskiego Instytutu Źródłowego w Lund: https://www.ub.lu.se/hitta/digitala-samlingar/witnessing-genocide

Mahn‑ und Gedenkstätte Ravensbrück: https://www.ravensbrueck-sbg.de/en/

Autorka relacji: Laura Czyż

Tekst: M.P.

Dodane przez M.P.

Projekt "Zintegrowany Program Rozwoju Uniwersytetu Wrocławskiego 2018-2022" współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Społecznego